سگمنبع: Rebuello/Albarellos 2002
50 mg/kg عضلانی · یک تا دو بار در روز
آنتیبیوتیکتراپی
سفتریاکسون (Ceftriaxone)
سفالوسپورین نسل سوم (تزریقی) · باکتریوسید (مهار سنتز دیوارهٔ سلولی)
گونه: سگ و گربه7 پروتکل دوز4 فرم دارویی
این صفحه یک مرجع محاسباتی و آموزشی برای دامپزشکان و دانشجویان دامپزشکی است و جایگزین معاینه، کشت و آنتیبیوگرام، قضاوت بالینی یا تصمیم نهایی دامپزشک معالج نیست.
معرفی دارو
سفالوسپورین نسل سوم (تزریقی) · باکتریوسید (مهار سنتز دیوارهٔ سلولی)
نامهای تجاری: Rocephin®
دوز عمومی سیستمیک: 25 mg/kg تزریقی · هر ۱۲–۲۴ ساعتمنبع: Plumb's (عمومی)
طیف اثر
سفالوسپورین نسل سوم و باکتریوسید با پوشش گرممنفی وسیع (انتروباکتریاسه مانند E. coli و Klebsiella، Pasteurella، Haemophilus، Neisseria) و نفوذ خوب به دستگاه عصبی مرکزی. روی استرپتوکوک و استاف حساس به متیسیلین مؤثر است و اسپیروکتها (Borrelia عامل لایم، Leptospira) را نیز پوشش میدهد. اما روی سودوموناس، انتروکوک و Listeria (مقاومت ذاتی سفالوسپورینها)، استاف مقاوم به متیسیلین (MRSA)، و باکتریهای داخلسلولی/بدون دیواره (Mycoplasma، Rickettsia) بیاثر است. پوشش بیهوازی آن ضعیف است؛ برای عفونتهای بیهوازی معمولاً همراه مترونیدازول تجویز میشود.
کاربردها و دوزهای دامپزشکی
عفونت عمومی / سیستمیک
سگمنبع: Trepanier 1999
15–50 mg/kg تزریقی · یکبار در روز
گربهمنبع: Greene 1998
گربه: 25–50 mg/kg وریدی، عضلانی یا داخلاستخوانی · هر 12 ساعت
مننژیت / بورلیوز (لایم)
سگمنبع: Greene 1998
15–50 mg/kg وریدی یا عضلانی · هر 12 ساعت · 4–14 روز
نکتهٔ بالینی: حداکثر تکدوز مرسوم (بر پایهٔ دادههای انسانی) حدود 1 گرم است.
پوست و ادراری-تناسلی
سگمنبع: Greene 1998
25 mg/kg عضلانی · یکبار در روز · 7–14 روز
اندوکاردیت عفونی
سگمنبع: DeFrancesco 2000
20 mg/kg وریدی · هر 12 ساعت
نکتهٔ بالینی: در اندوکاردیت، بهعنوان جایگزین هنگام مقاومت یا منع مصرف فلوروکینولونها و آمینوگلیکوزیدها بهکار میرود.
پیشگیری حین جراحی
سگمنبع: Greene 1998
25 mg/kg وریدی یا عضلانی · تکدوز (پیش/حین عمل)
اشکال دارویی
- ویال 1000 میلیگرم (1 گرم)موجود در ایران
- ویال 500 میلیگرمموجود در ایران
- ویال 250 میلیگرمموجود در ایران
- ویال 2000 میلیگرم (2 گرم)موجود در ایران
نکات ایمنی و بالینی
- فقط تزریقی است (خوراکی جذب نمیشود): وریدی یا عضلانی. تزریق وریدی را طی حداقل 30 دقیقه بهصورت انفوزیون با سرمهای سازگار (نرمالسالین، سرم قندی D5W یا سرم قندینمکی) انجام دهید؛ تزریق عضلانی دردناک است.
- ⚠️ هرگز با محلولها یا فرآوردههای حاوی کلسیم (مانند رینگر و رینگر لاکتات) مخلوط یا همزمان (تا 48 ساعت) تجویز نشود — خطر رسوب کشندهٔ کلسیم-سفتریاکسون. (با مترونیدازول و آمیکاسین سازگار است.)
- در حساسیت به سفالوسپورینها ممنوع است؛ تا 16٪ از بیماران حساس به پنیسیلین ممکن است واکنش متقاطع داشته باشند.
- در نارسایی کلیوی شدید یا اختلال کبدی همزمان تعدیل دوز لازم است؛ در یرقان (ایکتروس) پرهیز شود.
- عوارض: واکنشهای خونی (ائوزینوفیلی، ترومبوسیتوز یا ترومبوسیتوپنی، لکوپنی، نوتروپنی)، اسهال، آزوتمی خفیف، و درد محل تزریق عضلانی.
- پودر ویال را با آب مقطر، نرمالسالین یا D5W حل کنید (حجم حلال را در همین برنامه انتخاب کنید)؛ غلظت حدود 100 mg/mL در یخچال تا 10 روز پایدار است. ویالهای موجود در ایران: 250، 500، 1000 و 2000 میلیگرم.
منابع ذکرشده
- Plumb's (عمومی)
- Rebuello/Albarellos 2002
- Trepanier 1999
- Greene 1998
- DeFrancesco 2000
محاسبهٔ دوز بر اساس وزن
آخرین بهروزرسانی دادهٔ این صفحه: